Paratuberkulose

er ein økonomisk svært viktig tapsbringande sjukdom i mange deler av verda.
Årsaka til sjukdommen er ei bakterie som gir ein kronisk infeksjon i tarmen, og i dei fleste tilfelle redusert yting og avmagring som resultat.
I Noreg ser det ut til at storfebesetningane har svært lite paratuberkulose, mens sjukdommen er utbreidd i geitmiljøa i Sør- og Vest-Noreg og Telemark.
Enkelte forskningsmiljø er opptekne av ein muleg samanhang mellom Crohn's disease

Bildet viser forkalkningar i tarmen etter langvarig påvirkning frå paratuberkulosebakterien. Foto: Mette Valheim

hos menneske og paratuberkulose hos drøvtyggarar. Det er venta aukende fokus på denne samanhangen framover. Bakteriane overlever til ein viss grad pasteurisering og det er difor viktig å halde eit lågt smittepress.
Ei inaktivert (drept) vaksine som er produsert i Spania blir brukt i enkelt område av landet. I Nord-Noreg og deler av Austlandet har ikkje vaksine vore brukt på mange år, men det er nødvendig med god kartlegging for å være sikker på status. Sannsynlegvis vil sanering være langt enklare i desse områda enn i område der paratuberkulose gjev sjukdom. Forsøk med sanering i buskapar med paratuberkulose starta i 2004.